|
VAN Kaleler Van'a bir anlamda "Kaleler Kenti" denilebilir. Van ve çevresinde küçüklü
büyüklü çok sayıda kale bulunmaktadır. Bu tarihi kalelerden bir kısmı Urartu
döneminden, diğerleri Ortaçağ ve sonrasından kalmadır. Önemli Kaleler Aşağı ve Yukarı Zıvistan Kalesi, Beyüzümü Kalesi, Çatak
Kalesi, Lamurkesen (Zernek) Kalesi, Hişet Kalesi, Pizan (Örenkale) Kalesi,
Kalecik, Zernaki Tepe Kalesi, Muradiye Kalesi, Albak (Başkale) Kalesi, Deliçay
Kalesi, Çelebibağ Kalesi, Yoncatepe Kalesi, Müküs Kalesi ve Amik Kalesi olarak
sayılabilir. Van Kalesi: Van Kalesi, Van il merkezi sınırları içerisinde
olup, şehir merkezine 5 km. mesafede bulunmaktadır. Urartu kalelerinin
görkemlilerindendir.
MÖ. 9. yüzyılda Lutupri'nin oğlu I. Sarduri tarafından yaptırılmıştır. Büyük
bölümü ayakta kalan kalenin kuzeybatı ucunda bulunan ve Sardur burcu denilen taş
bloklarla örülen yapının üzerinde I. Sarduri'ye ait olan, Asur çivi yazısı ile
yazılmış, bilinen en eski Urartu yazıtı vardır. Kalenin diğer önemli bir yapısı,
I. Agrişti'ye ait olan kaya mezarı ve hemen bunun dışındaki kaya üzerinde
bulunan Urartu'ların günümüze ulaşan en uzun yazıtı, "Horhor Yazıtları" vardır.
Ayrıca kalenin kuzey yamacında II. Sarduri'nin açık hava tapınağı (Analı-Kız),
Kale içinde Menau ve Sarduri' ye ait mezar odaları, mağaralar, su sarnıçları ve
çeşitli odalar vardır. Kalenin güneyinde ise eski şehrin kalıntıları bulunur. Ulu Cami, Hüsrev Paşa
Cami, Kay Çelebi Cami, Hamamlar (Çifte Hamam) Kümbetler (İkiz Kümbet) ve çoğu
tahrip olmuş eski evler, gezenleri tarihin yaprakları arasında seyahate
çıkarlar.  Hoşap Kalesi: Van il merkezine 60 km. uzaklıkta, Gürpınar
ilçesinde, Van-Hakkari karayolu üzerindeki Hoşap (Güzelsu)'da yer almaktadır.
Dik bir kaya kütlesi üzerine kurulan kale, iç kale ile bunun kuzeyindeki dış
kaleden oluşur. Gözetleme kulesi, surları, burçları, beden duvarları, mescit,
fırın, zindan seyir köşkü, harem, selamlık ve orijinal demir kapı kanatları
kalenin önemli yapılarıdır. Ayrıca kalenin güney tarafında Van Bölgesinin en
eski Osmanlı Köprüsü bulunur. Ağartı Kalesi: Van Gölü' nün doğu kıyısında kurulan kale iyi korunarak
günümüze kadar gelen sur duvarları andezit taş bloklarla örülmüştür. Kef Kalesi : Urartu'ların önemli merkezlerinden biridir. Kalede çok
odalı bir saray, hayvan ve bitki rölyefleri vardır. Çavuştepe Kalesi: Van il merkezine 25 km. uzaklıkta, Gürpınar
ilçesine bağlı Çavuştepe köyünde yer almaktadır. Bol Dağı silsilesinin batı
ucuna kurulmuş olan kale; aşağı ve yukarı kalelerden oluşmaktadır. Kale, II.
Sarduri tarafından M.Ö. 764-734 tarihleri arasında yaptırılmıştır. Kalelerde
Haldi tapınağı, açık hava tapınağı, surlar, depo, ahır, saray binaları, su
sarnıçları, çivi yazısı bulunmaktadır. Ayanıs Kalesi: Van'a 35 km. mesafedeki Ayanıs köyündedir. Argişti'nin
oğlu Rusa tarafından M.Ö. 645-643 tarihleri arasında yaptırılmıştır. Urartu
tarihinin son safhalarının aydınlatılması açısından çok önemlidir. Van Gölü
sahiline yakın bir alanda kuruludur. Toprakkale: Van il merkezinin doğusunda Zimzim Dağları
silsilesine bağlı kayalık bir tepe üzerinde yer almaktadır. Kale Urartu kralı
II. Rusa tarafından M.Ö. 685-645 tarihleri arasında yaptırılmıştır. Sarnıç, açık
hava tapınağı, kayaya yontulmuş merdivenler bulunmaktadır. Aşağı-Yukarı Anzaf Kaleleri: Van'ın 10 km. kuzeydoğusunda
Van-Özalp karayolu yakınında yer almaktadır. Aşağı ve Yukarı Kalelerden
oluşmaktadır. Her iki kalede surlar, kuleler, atölye, depo, saray yapısı, kitabe
bulunmaktadır.
|